Ano ang kabangdanan sang mga linog?

 Ano ang kabangdanan sang mga linog?

Sa likod sang makahalalit nga mga hitabo nga nagapahulag sang Duta

Ang mga linog ginatuga sang pagtipon sang presyon nga ginatuga kon magbungguanay ang mga tectonic plate. Sa ulihi ang mga plato nagalusot sa isa kag isa kag ang daku nga kadamuon sang enerhiya ginapaguwa, nga nagapadala sang mga balod sang linog sa duta. Ang punto nga nagakatabo ang bali masami nga pila ka kilometro sa idalom sang duta; ini kilala bilang ang pokus ukon hypocentre. Ang punto nga yara sa ibabaw sini sa ibabaw amo ang epicenter, nga amo ang ginahalinan sang kalabanan nga kahalitan. Ang mga linog may lainlain nga mga kinaiya depende sa sahi sang fault line, apang kon ini nagakatabo sa idalom sang tubig mahimo ini mag-trigger sang daku nga balod nga makahimo sang daku nga kahalitan – ginatawag ini nga mga tsunami.

Mga balod sang linog

Kon paano ang mga balod sang linog nagaagi sa crust sang Duta

Panguna nga balod

Ang mga balod sang P nagabiyahe pabalik-balik sa ibabaw sang duta, nga nagapahulag sang duta nga nagasunod sa balod. Sila ang pinakamadasig nga nagahulag sa mga balod, nga nagabiyahe sa mga 6-11km/s (3.7-6.8mi/s), kag kinaandan nga nagaabot sing una nga may hinali nga pag-uyog.

Ikaduha nga mga balud

Ang mga balod sang S nagahulag pataas kag panaog, patindog sa direksyon sang balod, nga nagatuga sang nagaligid nga paghulag sa duta. Mas mahinay sila sangsa P waves, nga nagabiyahe sa mga 3.4-7.2km/s (2.1-4.5mi/s), kag makahulag lamang sa solido nga materyal, indi sa likido.

Mga balod sang gugma

Indi pareho sa P kag S nga mga balod, ang mga balod sa ibabaw nagahulag lamang sa ibabaw sang Duta kag mas mahinay. Ang mga balod sang gugma, nga ginhingadlan sa British seismologist nga si AEH Love, amo ang mas madasig sa duha ka sahi kag nagauyog sang duta gikan sa kilid pakadto sa kilid, nga patindog sa direksyon sang balod.

Nagabalud si Rayleigh

Ang mga balud sang Rayleigh, nga ginhingadlan sa Britaniko nga pisiko nga si Lord Rayleigh, amo ang mga balod sa ibabaw nga nagatuga sang pag-uyog sang duta sa isa ka elliptical nga paghulag. Ang mga balod sa ibabaw nagaabot sang ulihi sa tion sang linog apang masami nga nagatuga sang pinakadaku nga kahalitan sa imprastraktura bangod sang mabaskog nga pag-uyog nga ginatuga sini.