Peue nyang jeuet keu seubab geumpa bumoe?

 Peue nyang jeuet keu seubab geumpa bumoe?

Di likôt fenomena hancô nyang peugot Bumoë meugrak .

Geumpa bumoe nakeuh seubab nibak meutamah teukanan nyang jipeugot watèe lempeng tektonik meupok. Akhe jih lempeng-lempeng nyan saleng meulinteung dan le that energi nyang jipeulheuh, jikirém gelombang seismik rot tanoh. Titék teumpat patah nyan kayém that na padum-padum kilomètè di miyup tanoh; nyan geuturi seubagoe fokus atawa hiposentrum. Titék nyang langsông di ateuëh jih bak permukaan nakeuh pusat gempa, nyang nakeuh teumpat nyang leubèh le keunong keunong. Geumpa bumoe na ciri-ciri nyang meubeda-beda meugantung bak jeunèh gareh patahan, tapi meunyoë teuka di miyup ië jeuët jipeumicu gelombang nyang that rayeuk nyang jeuët keu hancô nyang that rayeuk – nyoe geukheun tsunami.

Gelombang geumpa bumoe .

Pakriban gelombang seismik jijak rot kerak bumoe

Geulombang phon

Gelombang P meujak bolak-balik rot kerak bumoe, meugrak tanoh seusuai ngon gelombang. Awak nyan nakeuh nyang paleng bagah meugrak nibak gelombang, meujak ngon keucepatan kira-kira 6-11km/s (3,7-6,8mi/s), ngon biasajih troh phon ngon su nyang meu-ulang-ulang.

Gelombang sekunder

Gelombang S meugrak u ateuh ngon u miyueb, tegak luroh ngon arah gelombang, nyang jeuet keu seubab gerak meugulong lam kerak bumoe. Awak nyan leubeh lambat nibak gelombang P, jijak ngon kecepatan kira-kira 3,4-7,2km/s (2,1-4,5mi/s), ngon jeuet jijak mantong rot bahan padat, kon cair.

Gelombang cinta

Hana lagee gelombang P ngon S, gelombang permukaan hanya bergerak di sipanyang permukaan bumoe dan jioh leubeh lambat. Gelombang cinta, geuboh nan ngon nan ahli seismologi Inggréh AEH Love, nakeuh nyang leubeh bagah nibak dua boh jeunèh nyan ngon geuguncang tanoh nibak saboh blah u blah, tegak luroh ngon arah gelombang.

Gelombang Rayleigh

Gelombang Rayleigh, nyang geuboh nan ngon nan fisikawan Inggréh Lord Rayleigh, nakeuh gelombang permukaan nyang jeuet keu seubab tanoh meuguncang lam gerak elips. Gelombang permukaan troh keuneulheueh watee geumpa bumoe tapi kayem that jipeugot karusakan infrastruktur kareuna geumpa nyang that brat nyang jipeugot.